Бестерек кешенінде жас археологтардың халықаралық жазғы мектебі аяқталды
27 Jul 2026
2026 жылғы 17–26 шілде аралығында Шығыс Қазақстан облыстық тарихи-өлкетану музейінің «Бестерек» ғылыми-археологиялық кешені базасында «Археологиядағы пәнаралық әдістер» атты халықаралық жазғы далалық археологиялық мектеп өтті.
Іс-шараны Ә.Х. Марғұлан атындағы Археология институты, Шығыс Қазақстан облыстық тарихи-өлкетану музейі және "Шәкәрім университеті" КеАҚ ұйымдастырды.
Жазғы мектепке археология, антропология, тарих, мәдени мұраны зерттеу және басқа да пәнаралық ғылыми бағыттар бойынша зерттеу жұмыстарын жүргізіп жүрген жоғары курс студенттері, магистранттар, PhD докторанттар, 40 жасқа дейінгі жас ғалымдар мен мамандар қатысты.
Қатысушылар қатарында Италияның Болонья университеті, Оңтүстік Кореяның Кёнбук ұлттық университеті, Германияның Еркін Берлин университеті, Түркияның Мугла Сыткы Кочман университеті, Ресейдің Санкт-Петербург мемлекеттік университеті, сондай-ақ Қазақстанның Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті, Шәкәрім атындағы Семей университеті, С. Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университеті, А. Байтұрсынов атындағы Қостанай өңірлік университеті және Шығыс Қазақстан облыстық тарихи-өлкетану музейінің өкілдері мен студенттері болды.
Жазғы мектеп бағдарламасы төрт негізгі бағыт бойынша теориялық дәрістер мен практикалық сабақтарды қамтыды:
Археологиядағы ГАЖ-технологиялар және деректерді тіркеу әдістері.** Қатысушылар кеңістіктік талдау жүргізу, археологиялық ескерткіштерді картографиялау және далалық зерттеу материалдарын цифрлық құжаттандыруға арналған заманауи бағдарламалық құралдармен жұмыс істеу дағдыларын меңгерді.
LiDAR-түсірілім. Қашықтан зондтау деректерін алу және интерпретациялау, нүктелер бұлтын өңдеу, сондай-ақ жер бедерінде жасырынған археологиялық құрылымдарды анықтау әдістері қарастырылды.
Физикалық антропология. Далалық жағдайда палеоантропологиялық материалдармен жұмыс істеу, табылымдарды тіркеу, тазалау, буып-түю және шифрлау, сондай-ақ жерленген адамның жынысы мен жасын анықтау әдістері оқытылды.
Археозоология. Остеологиялық материалдармен жұмыс істеу, жануарлардың түрлік құрамын, жасын және сойылу маусымын анықтау, сондай-ақ археозоологиялық коллекцияларды тіркеу мен шифрлау әдістері қамтылды.
Бағдарлама аясындағы далалық лагерьде өткізілген оқу сабақтарымен қатар Шығыс Қазақстан облысының маңызды археологиялық ескерткіштеріне ғылыми-танымдық экспедициялық сапарлар ұйымдастырылды.
Қатысушылар Ақбауыр археологиялық кешеніне барып, энеолит пен қола дәуірімен мерзімделетін жартас суреттері сақталған үңгірмен және ерте темір дәуірімен мерзімделетін қоныста жүргізіліп жатқан зерттеу жұмыстарымен танысты.
Сондай-ақ Қалба жотасының ежелгі қалайы кеніштеріне арнайы экскурсия ұйымдастырылды. Бұл нысандар Еуразия аумағындағы қола дәуірінің ірі тау-кен және металлургиялық орталықтарының бірі ретінде ерекше ғылыми маңызға ие.
«Археологиядағы пәнаралық әдістер» халықаралық жазғы далалық археологиялық мектебі халықаралық ғылыми ынтымақтастықты дамытуға, археологиялық зерттеулерге заманауи пәнаралық әдістерді енгізуге, жас мамандардың кәсіби біліктілігін арттыруға, Қазақстанның ғылыми әлеуетін нығайтуға және академиялық ұтқырлықты дамытуға маңызды үлес қосты.
Жобаны жүзеге асыру Қазақстан Республикасының археологиялық зерттеулер мен халықаралық ғылыми-білім беру ынтымақтастығын дамытудағы әлеуетін арттыруға, еліміздің тарихи-мәдени мұрасын кеңінен насихаттауға, ғылыми әлеуетін нығайтуға, сондай-ақ халықаралық ғылыми байланыстарды кеңейтуге мүмкіндік берді.
